Sunday, April 19, 2009

Der Vorleser / Τhe Reader

«Την πρώτη μέρα των πασχαλινών διακοπών σηκώθηκα στις τέσσερις. Η Χάννα ήταν στην πρωινή βάρδια. Πήγαινε με το ποδήλατο στις τέσσερις και τέταρτο και στις τεσσερισήμισι ήταν στο τραμ για το Σβέτσιγκεν... Ανέβηκα στη δεύτερη στάση. Το δεύτερο βαγόνι ήταν άδειο, στο πρώτο η Χάννα στεκόταν δίπλα στον οδηγό. Δίστασα λίγο, μην ξέροντας αν θα 'πρεπε να καθίσω στο μπροστινό ή στο πίσω βαγόνι και τελικά κάθισα στο πίσω. Μου φάνηκε πως ήταν πιο "ιδιωτικό", πιο πρόσφορο για ένα αγκάλιασμα, για ένα φιλί. Αλλά η Χάννα δεν ήρθε...» «Πρέπει να με είδε που περίμενα στη στάση και επιβιβάστηκα. Για μένα μόνο είχε σταματήσει το τράμ. Αλλά συνέχισε να στέκεται δίπλα στον οδηγό, κουβέντιαζε και αστιευόταν μαζί του. Τους έβλεπα. Το τραμ περνούσε από τις στάσεις, χωρίς να σταματήσει. Δεν το περίμενε κανείς. Οι δρόμοι ήταν άδειοι... Η πορεία συνεχίστηκε. Μετά το Επελχάιμ οι ράγες δεν ήταν στη μέση αλλά στην άκρη του δρόμου... Το τραμ έτρεχε πιο γρήγορα, με τον ομοιόμορφο θόρυβο που κάνουν τα τρένα... Ένιωθα όμως αποκλεισμένος, απόβλητος από τον κανονικό κόσμο, όπου ζούσαν, εργάζονταν και ερωτεύονταν οι άνθρωποι. Σαν να ήμουν καταδικασμένος σε μια ατέλειωτη διαδρομή...»

Η ιστορία έχει ήδη ξεκινήσει με μια έντονη σχέση ανάμεσα στον νεαρό Μίχαελ Μπέργκ και στην μεγαλύτερή του Χάννα, μια σχέση που θα αποδειχθεί στη συνέχεια γέφυρα με το παρελθόν της χώρας του. Ενα αριστοτεχνικό μυθιστόρημα που έχει να κάνει και με την τραυματική ιστορία της χώρας του, μέσα από τα συναισθήματα που προκαλούνται ανάμεσα στην, γεμάτη ελπίδες νέα γενιά και με εκείνους που συμμετείχαν στον πόλεμο και ακόμη περισσότερο, στα εγκλήματα πολέμου!

Συχνά τα ποδήλατά μας ήταν το ένα δίπλα στο άλλο. Δείχναμε τότε ο ένας στον άλλο ό,τι βλέπαμε:το κάστρο, τον ψαρά, το πλοίο στο ποτάμι, το αντίσκηνο, την οικογένεια που περπατούσε με στρατιωτικό βήμα στην όχθη, την αμερικάνικη λιμουζίνα με την ανοιχτή οροφή... Είχε ένα ποδήλατο με καλυμμένες μπαταρίες, πετάλια και αλυσίδα και φορούσε ένα γαλάζιο φόρεμα που ανέμιζε στο κάτω μέρος.... Πόσο περίμενα τις νύχτες! Φανταζόμουν πως τη μια νύχτα μετά την άλλη θα κάναμε έρωτα, θα κοιμόμασταν, θα ξυπνούσαμε και θα ξανακάναμε έρωτα...»
Τί γίνεται όμως όταν κάποια στιγμή έρχεται στην επιφάνεια ένα τρομακτικό παρελθόν, πώς μπορεί κανεις να αντέξει, να το ξεπεράσει, να το καταδικάσει και εν τέλει να το διαγράψει;

«Γιατί νιώθω θλίψη, όταν σκέφτομαι εκείνη την εποχή; Μήπως είναι η νοσταλγία για τη χαμένη ευτυχία; Γιατί ασφαλώς ήμουν ευτυχισμένος... Γιατί κάτι που υπήρξε ωραίο θρυμματίζεται στην ανασκόπηση, επειδή έκρυβε άσχημες αλήθειες; Γιατί καταστρέφεται η ανάμνηση των ευτυχισμένων ετών ενός γάμου, όταν αποκαλύπτεται πως ο άλλος είχε όλα αυτά τα χρόνια εραστή; Μήπως επειδή σε μια τέτοια κατάσταση δεν μπορείς να έισαι ευτυχισμένος; Μα αφού ήσουν ευτυχισμένος!
Μερικές φορές η ανάμνηση κάνει απιστίες στην ευτυχία, κι αυτό συμβαίνει, όταν το τέλος υπήρξε οδυνηρό. Μήπως επειδή η ευτυχία είναι σωστή, μόνο όταν κρατάει αιώνια; Επειδή με πόνο τελειώνει μόνο κάτι που πονούσε πάντα, χωρίς όμως να το συνειδητοποιούμε και να το αντιλαμβανόμαστε; Αλλά τι σημαίνει πόνος που δε συνειδητοποιείται και δεν αντιλαμβάνεται
;

«Αυτές είναι εκ των υστέρων σκέψεις. Ούτε κι αργότερα ήταν παρηγοριά. Πώς θα μπορούσε να με παρηγορήσουν που κατά κάποιο τρόπο ο πόνος της αγάπης μου για τη Χάννα ήταν η μοίρα της γενιάς μου, η γερμανική μοίρα, από την οποία εγώ κατάφερα να ξεφύγω ή να την ξεπεράσω δυσκολότερα απ' τους άλλους; Παρ' όλα αυτά, καλό θα ήταν να μπορούσα τότε να νιώθω πως ανήκω στη γενιά μου

Το εξαιρετικό και καταπληκτικό αυτό βιβλίο του B. Schlink «Διαβάζοντας στη Χάννα» γράφτηκε το 1995 και διαδόθηκε ακόμη περισσότερο έπειτα από την κινηματογραφική του μεταφορά. Το συνάντησα στο μπλογκ βολτίτσες.και καταπιάστηκα τις μέρες αυτές, έπειτα & από την άμεση προτροπή μιας φίλης δημοσιογράφου της (Ε) για να το διαβάσω ή να δω την κινηματογραφική του εκδοχή. Τελικά προέκυψε η ανάγνωση. Μια ανάγνωση που επιδέχεται πολλές ερμηνείες και αλληγορίες, για τον άνθρωπο και γενικά για τον κόσμο μας.

[Απο τις Εκδόσεις "Κριτική" σε μετάφραση Ι.Κοπερτι ]
Το ελληνο - γερμανικό βραβείο λογοτεχνικής μετάφρασης 2000 απονέμεται στον μεταφραστή Ιάκωβο Κοπερτί για τη μετάφραση του μυθιστορήματος „Der Vorleser“ του Bernhard Schlink

Labels:

11 Comments:

At 19/4/09 13:19 , Blogger librarian said...

Είναι πραγματικά ένα εξαιρετικό βιβλίο, χαίρομαι αφάνταστα που εδώ και εβδομάδες το βλέπω στις λίστες με τα ευπώλητα. Ευτυχώς το ανακάλυψε ο κόσμος, έστω και μέσω της ταινίας.
Χαίρομαι ακόμη περισσότερο για εσένα που το ανακάλυψες μέσω εμάς!
Να περάσεις όμορφα σήμερα.

 
At 19/4/09 18:54 , Blogger Caesar said...

@ librarian,
Ένα από τα καλά του κινηματογράφου είναι και η διάδοση του βιβλίου, ιδίως όταν είναι τόσο ενδιαφέρον όπως αυτό του Schlink.
Είναι ευχάριστο το ότι βρίσκεται στα ευπώλητα όπως γράφεις και ελπίζω να παραμείνει αρκετά εκεί γιατί το αξίζει.
Πολλά φιλιά, να περνάτε καλά, όμορφα και διαβαστερά:)

 
At 20/4/09 01:31 , Blogger prasino liker said...

Caesar Λεξη περιεργη η ευτυχια.Ταξιδευει μαζι με την αναμνηση.Δεν κραταει πολυ και γι αυτο μενει η νοσταλγια.Πολυ συντομα τα ταξιδια της και γεματα αγχος για την επομενη σταση.Η αναμνηση κανει απιστιες στην ευτυχια ,οχι γιατι το τελος ηταν οδυνηρο,αλλα γιατι την πλαθουμε οπως εμεις νιωθουμε εκεινη την στιγμη της προδοσιας.
Caesar η μεταφορα ενος βιβλιου σε εργο αποτελει προδοσια.Οπως λεει ενας συγγραφεας //στην καλυτερη περιπτωση ειναι η αναποδη ενος κεντηματος.Ολες οι κλωστες βρισκονται εκει ,οχι ομως και η λεπτοτητα των χρωματων η του σχεδιου.//
Αν και μου αρεσει πολυ ο κινηματογραφος ,Διαβαζοντας πλαθεις εικονες δικες σου.
σου.
Καλο βραδυ σου ευχομαι και η ανοιξιατικη ανατολη (μια και σηκωνεσαι πρωι )να σε απαγαγει περα μακρια ,συνοδεια της μουσικης του ανεμου.

 
At 20/4/09 08:18 , Blogger Caesar said...

Likeraki,
Μου άρεσε η παρομοίωση για τη μεταφορά στη μεγάλη οθόνη. Αλλά τι είναι προτιμότερο; Να γίνει ευρέως γνωστό ενα καλό βιβλίο, έστω με αυτόν τον τρόπο, δλδ κινηματογραφικά ή να παραμείνει μόνο γραπτό κείμενο;
Βέβαια υπάρχουν και κάποιοι συγγραφείς που δεν δέχονται να μεταφερθεί το έργο τους στο Σινέ, όπως πχ ο Μουρακάμι για το "Νορβηγικό δάσος" του που έχει γίνει μπεστ σελερ εδω και χρόνια.
O Στηβεν Ντάλντρι που είχε γυρίσει και τις "Ωρες" του Μάικλ Κάνιγκχαμ, αποδείχθηκε καλύτερη η κινηματογραφική εκδοχή του έργου.
Eνιγουέι, διαβάζοντας λοιπόν κάποιο μυθιστόρημα αναλαμβάνουμε αυτόματα εμείς το ρόλο του σκηνοθέτη.

Για το γεγονός ότι υπήρξαμε ευτυχισμένοι κάποτε και οτι αυτό ανατρέπεται ή δύναται να ανατραπεί εκ των υστέρων, είναι το πιο φοβερό συναίσθημα για τον καθένα και το περιγράφει & αναρωτιέται έντονα, σχεδόν σπαρακτικά, ο συγγραφέας στο απόσπασμα που επέλεξα!

Εύχομαι να σε βρίσκει καλά η ανατολή της μέρας:)

 
At 20/4/09 20:50 , Blogger Elli said...

Αντεύχομαι για τις διαβαστερές και κινηματογραφικές ευχές!!

 
At 20/4/09 21:36 , Blogger Caesar said...

@ Elli,
Ευτυχώς υπάρχουν και οι εορταστικές αργίες ευκαιρίες & για ανάγνωση:)

 
At 21/4/09 13:42 , Blogger αγκαλιές του φεγγαριού said...

το διαβασα τον οκτωβρη που μας περασε, εξ αιτιας καποιας λογοτεχνικης λεσχης.. ειναι απο τις πιο γοητευτικες ιστοριες που εχουν γραφτει πιστευω..
εχει μια τοσο ιδιαιτερη οπτικη γωνια, στην κυριολεξια λυπασαι την χαννα και γενικοτερα βλεπεις τον τροπο που αντιμετωπισαν οι μετεπειτα γερμανοι γεγονοτα που τους εχουν σημαδεψει ως εθνος, για παντα..
εχω αναφερει στο μπλογκ μου και για την ταινια, την οποια βρηκα αναλογη της ποιοτητας του βιβλιου..
Εξαιρετικη η Κειτ Γουινσλετ..

χρονια πολλα caesar..
συγχαρητηρια γενικοτερα για τις αναφορες σου σε βιβλια και ταινιες, κι ακομη για τα ''πιο προσωπικα'' κειμενα σου..

 
At 21/4/09 21:14 , Blogger Caesar said...

@ φεγγαραγκαλιές,
χρονια πολλά & σ' ευχαριστώ,
Όλες οι αναφορές μου είναι καθαρά προσωπικές επιλογές, από γεγονότα, ιστορίες & ταινίες που προκαλούν το ενδιαφέρον μου:)

Επιλέγω λοιπόν ένα μικρό απόσπασμα για τη Χάννα: "...δεν έκανε υπολογισμούς και ελιγμούς. Δέχτηκε όσα της καταμαρτυρούσαν, δεν ήθελε όμως να αποκαλύψει περισσότερα. Δεν κοίταζε το συμφέρον της, πολεμούσε για την αλήθεια της, τη δικαιοσύνη της. Κι επειδή πάντα ήταν αναγκασμένη να προσποιείται λίγο και δεν μπορούσε να είναι ποτέ πολύ ειλικρινής, ποτέ ακριβώς ο εαυτός της, η αλήθεια και η δικαιοσύνη της ήταν αξιοθρήνητες, αξιοθρήνητες αλλά δικές της, γι αυτό και η μάχη που έδινε ήταν η δική της μάχη... "

 
At 22/4/09 18:59 , Blogger ολα θα πανε καλα... said...

Πάντα με ενδιαφέρει μια κινηματογραφική μεταφορά βιβλίου,θέλω να δω πόσο πιστά ή πόσο ελεύθερα ο δημιουργός κινήθηκε.Το βλέπω κάτι σαν πετυχημένη ή όχι μετάφραση,ίσως και επειδή ασχολούμαι με το θέμα.
Χαίρομαι πάντα όταν παραθέτεις αποσπάσματα,ιδιαίτερα από βιβλία που δεν τα έχω διαβάσει.Την ταινία την είδα.

 
At 22/4/09 21:40 , Blogger Caesar said...

@ ο/θ/π/κ,
ίσως ακόμη επειδή "ζωντανεύουν" οι ήρωες του βιβλίου, ή επειδή μας αρέσει ο κινηματογράφος, αν και προσωπικά, διαβάζοντας πρώτα την ιστορία δεν βιάζομαι και για την κινηματογραφική της μεταφορά. Αντιθέτως, βλέποντας μια καλή κι ενδιαφέρουσα ταινία βασισμένη σε κάποιο βιβλίο, σπεύδω να το προμηθευτώ, γιατί σίγουρα εκεί θα βρώ περισσότερα στοιχεία. Είναι άλλωστε το πρωτογενές υλικό που ενέπνευσε και τους κινηματογραφικούς συντελεστές.

btw δεν αποσαφήνισες αν σου άρεσε η ταινία;)

 
At 27/4/09 21:29 , Blogger ολα θα πανε καλα... said...

μου άρεσε πολύ.

 

Post a Comment

Subscribe to Post Comments [Atom]

<< Home

Guests
counter on blogger