Saturday, June 23, 2007

The Shadow-Line


Καλοκαίρι, εποχή για διακοπές & εξορμήσεις θαλασσινές. Συνήθως στα νησιά, αν όχι κάποια κρουαζιέρα μ' ένα πολυτελέστατο σύγχρονο πλοίο. Συνωστισμός κι αδιαχώρητο στα λιμάνια, με κάθε είδους οχήματα να προσπαθούν να εισβάλουν στο κήτος του σκάφους. Κι έπειτα η άφιξη σε κάποιο νησί με κάποια καθυστέρηση ίσως, για τη μεγάλη απόβαση. Φωνές & κορναρίσματα, ζέστη & ταλαιπωρία...
...........................
Ας μεταφερθούμε όμως κάπου αλλού. Σε άλλα μήκη & πλάτη, σε άλλες εποχές. Σ' ένα ιστιοφόρο που περιμένει μάταια τον άνεμο για φουσκώσει τα πανιά του κάπου στον κόλπο του Σιάμ, παρακολουθώντας τις σκέψεις του καπετάνιου:
............
"Νόμιζα πως όλα τα συναισθήματά μου είχαν ατονίσει αφήνοντας πίσω τους μια πλήρη αδιαφορία. Ανακάλυψα όμως ότι το να βρίσκομαι στην κουβέρτα συνέχιζε όπως πάντα να είναι για μένα μια δοκιμασία. Η αδιαπέραστη μαυρίλα είχε περιζώσει τόσο σφιχτά το καράβι που έλεγες πως, αν έχωνες το χέρι σου πέρα από την μπάντα του, θα άγγιζες κάποια αλλόκοσμη ουσία. Υπήρχε κάτι μέσα της που δημιουργούσε ένα αίσθημα ασύλληπτου τρόμου και άφατου μυστηρίου. Τα λιγοστά αστέρια έρριχναν από ψηλά ένα αμυδρό φέγγος πάνω στο καράβι μόνο, χωρίς την παραμικρή ανταύγεια στα νερά, σε χωριστές φωτεινές δέσμες που τρυπούσαν μιαν ατμόσφαιρα μεταμορφωμένη σε αιθάλη. Ηταν κάτι που δεν είχα ξαναδεί ποτέ μου, χωρίς την παραμικρή ένδειξη για την κατεύθυνση απ΄όπου θα μπορούσε να έρθει μια οποιαδήποτε αλλαγή, για τον κλοιό μιας απειλής που έσφιγγε απ' όλες τις μεριές.
Στο τιμόνι δεν υπήρχε ακόμη κανένας. Η ακινησία όλων των πραγμάτων ήταν τέλεια. Αν ο αέρας είχε μαυρίσει, η θάλασσα θα μπορούσε κάλλιστα, αν με ρωτούσατε, να είχε στερεοποιηθεί. Ηταν μάταιο να κοιτάζεις προς οποιαδήποτε κατεύθυνση γυρεύοντας κάποιο σημάδι, προσπαθώντας να μαντέψεις την εγγύτητα της στιγμής. Όταν η ώρα θα έφθανε, η μαυρίλα σιωπηλά θα έπνιγε και το λιγοστό εκείνο φώς των αστεριών που έπεφτε στο καράβι και η συντέλεια όλων των πραγμάτων θα 'ρχόταν δίχως έστω έναν αναστεναγμό, ένα ανάδεμα ή μουρμουρητό, και οι καρδιές ολονών μας θα έπαυαν να χτυπάνε σαν ξεκουρδισμένα ρολόγια.
Ηταν αδύνατο να αποδιώξω αυτό το αίσθημα του ανέκκλητου. Η ηρεμία που με πλημμύρισε ήταν σαν μια πρόγευση εκμηδενισμού. Μου πρόσφερε κάτι σαν ανακούφιση, λες κι η ψυχή μου είχε άξαφνα συμφιλιωθεί με μιαν αιωνιότητα τυφλού ησυχασμού....

[ Joseph Conrad ]

The Shadow-Line

Labels:

21 Comments:

At 23/6/07 15:02 , Blogger passer-by said...

Να πρέπει να καταπλεύσεις και να μη μπορείς και να νομίζεις ότι φταίει κάτι έξω από σένα...

 
At 23/6/07 19:54 , Blogger CAESAR said...

Οπως συμβαίνει μερικές φορές & στην προσπάθεια πραγματοποίησης κάποιου στόχου.
Mεγάλη υπόθεση ο ούριος άνεμος:)

 
At 23/6/07 21:47 , Blogger passer-by said...

Μεγαλύτερη υπόθεση να ξερεις να τον υπολογισεις.

 
At 24/6/07 00:05 , Blogger gitsaki said...

"Eφτά σε παίρνει αριστερά/μην το ζορίζεις..."

"...κι εσύ κοιτάζεις πάνω απ το τιμόνι/πώς παίζει ο μπούσουλας καρτίνι με καρτίνι".

Το όμορφο κείμενο μου έφερε στο μυαλό στίχους του Ν.Καββαδία.

Να σαι καλά.

 
At 24/6/07 01:45 , Blogger elmelissa said...

"Ω δυτικέ άνεμε, πότε θα φυσήξεις..."

(Δεν ξέρω ποιος το έγραψε, εγώ διαβάζω Βιρτζίνια Γουλφ...ξανά)

Καλά να περνάς caesar :-)

 
At 24/6/07 08:19 , Blogger CAESAR said...

Ω, passer-by !
Έτσι πρέπει να είναι!
Δεν ξέρω γιατί αλλά βρίσκω αντιστοιχία & στην πορεία, της ίδιας της ζωής μας!
...............
"Τη νύχτα στρέφαμε γύρω από τον μπούσουλα, μανουβράροντας ξανά & ξανά τις αντένες, κυνηγώντας σπηλιάδες που πολύ φοβάμαι οτι ως επί το πλείστον ήσαν της φαντασίας μας. Και τότε, την ώρα ακριβώς που πήρε να χαράζει, βρεθήκαμε ανεξήγητα για μια ώρα στο μάτι ενος στρωτού μπάτη. Δεν υπήρχε καμμιά λογική. Ήταν ασυμβίβαστο και με την εποχή του χρόνου και με τις πανάρχαιες εμπειρίες των θαλασσινών, όπως αυτές έχουν καταγραφεί στα βιβλία, και με την όψη του ουρανού..."



gitsaki φύγαμε...
"..κ' έφτασες χωρίς να σε προσμένω / μες στην τιμονιέρα να με δείς. / Κάτασπρα φοράς κ' έχεις βραχεί, / πλέκω σαλαμάστρα τα μαλλιά σου.."
..........
Απο τους αγαπημένους μου!
Όσο αριστουργηματικός είναι ο Καββαδίας στην ποίηση για τη θάλασσα, άλλο τόσο πιστεύω είναι επίσης υπέροχος & φανταστικός ο Τζόζεφ Κόνραντ στον πεζό λόγο, πάλι για τη θάλασσα, στη "Γραμμή της Σκιάς" !



elmelissa,

Ελα κι εσύ με την αγαπημένη σου Βιρτζίνια να σαλπάρουμε μ' ενα μικρό ιστιοφόρο, για ένα θαλασσινό ταξίδι με οδηγό τ' αστέρια,
και την passer-by καπετάνισσα !

"Χόρεψε πάνω στο φτερό του καρχαρία.
Παίξε στον άνεμο τη γλώσσα σου και πέρνα.
Αλλού σε λέγανε Γιουδήθ, εδώ Μαρία"

 
At 24/6/07 11:54 , Blogger dodos said...

Αέρα στα πανιά!!!

 
At 24/6/07 12:49 , Blogger passer-by said...

Ευτυχώς που δε με βάλατε τιμονιέρισσα γιατί θα χαζευα τα συννεφάκια και θα μας έριχνα σε καμιά ξέρα!

 
At 24/6/07 13:23 , Blogger CAESAR said...

Αγαπητέ dodos ,
πράγματι αυτό χρειαζόμαστε αυτές τις μέρες !
Βίρα τις άγκυρες :))


Καλή μου passer-by ,
πιστεύω οτι είσαι η πιο εξοικειωμένη με το θαλασσινό στοιχείο, βλέποντας & το όμορφο ψαράκι που σε συνοδεύει :)
n'est-ce pas ?

 
At 25/6/07 14:47 , Blogger neutrino said...

"Ναί, την αγαπουσα τη θάλασσα! Την έβλεπα να απλώνεται από τ ακρωτήρι ως πέρα, πέρα μακριά, να χάνεται ουρανοθέμελα σαν ζαφειρένια πλάκα στρωτή, βουβή και πάσχιζα να μάθω το μυστικό της. Την έβλεπα, οργισμένη αλλοτε, να δέρνει με αφρους το ακρογιάλι, να καβαλικεύει τα χάλαρα, να σκαλώνει στις σπηλιές, να βροντά και να ηχάει, λες και ζητούσε να φθάσει στην καρδιά της γης, για να σβήσει τις φωτιές της. Κι έτρεχα μεθυσμένος να παίξω μαζί της, να τη θυμώσω, να την αναγκάσω να με κυνηγήσει, να νιώσω τον αφρό της επάνω μου, ππως πειράζομε αλυσοδεμένα τα αγρίμια. Κι όταν έβλεπα καράβι να σηκώνει την άγκυρα, να βγαίνει από το λιμάνι καα να αρμενίζει στα ανοιχτά, όταν άκουα τις φωνές των ναυτών που γύριζαν τον αργάτη, και τα κατευοδώματα των γυναικών, η ψυχή μου πετούσε θλιβερό πουλάκι επάνω του. Τα σταχόμαυρα πανιά, τα ολοφούσκωτα, τα σκοινιά τα κοντυλογραμμένα, τα πόμολα που άφηναν φωτεινό γραμμα ψηλά, με έκραζαν να πάω μαζί τους, μου έταζαν άλλους τόπους, ανθρώπους αλλους, πλούτη, χαρές. Και νυχτοήμερα η ψυχή μου κατάντησε άλλον πόθο να μην έχει παρά το ταξίδι.
(....)
τί με έμελε; Μου έφτανε πως ανέβαινα ψηλά στη σταύρωση κι έβλεπα κάτω τη θάλασσα να σκίζεται και να πισωδρομεί υποτακτική μου. Τον άλλον κόσμο, τους στεριανούς, με θλίψη τους έβλεπα.

- Ψέ!... έλεγα με περιφρόνηση. Ζούνε τάχα κι εκείνοι!..."

"Η θάλασσα" (απόσπασμα) από Τα Λόγια της Πλώρης - Ανδρέας Καρκαβίτσας

 
At 25/6/07 16:40 , Blogger neutrino said...

This comment has been removed by the author.

 
At 25/6/07 22:08 , Blogger CAESAR said...

Πόσο καταπληκτική είναι αυτή η περιγραφή για τη θάλασσα, Νετρίνα !
Τί κρίμα να υπάρχει τέτοια λεξιπενία σήμερα :(
Το απόσπασμα σε απογειώνει & σε ταξιδεύει πάνω από θάλασσες, πλοία & στεριές.
Τέλειο ! Μας έστειλες, που λένε :))
Σ'ευχαριστώ !

 
At 25/6/07 22:29 , Blogger nakupenda said...

Young Sea

The sea is never still.
It pounds on the shore
Restless as a young heart,
Hunting.

The sea speaks
And only the stormy hearts
Know what it says:
It is the face
of a rough mother speaking.

The sea is young.
One storm cleans all the hoar
And loosens the age of it.
I hear it laughing, reckless.

They love the sea,
Men who ride on it
And know they will die
Under the salt of it

Let only the young come,
Says the sea.

Let them kiss my face
And hear me.
I am the last word
And I tell
Where storms and stars come from.

(Carl Sandburg)

 
At 26/6/07 19:54 , Blogger CAESAR said...

nakupenda ,

Πολύ ενδιαφέρον ! Με παρακίνησες να τον αναζητήσω
(Carl Sandburg)
..................

Young Sea


(....Where storms and stars come from)



Σ'ευχαριστώ :)

 
At 27/6/07 09:54 , Blogger nakupenda said...

Στη σχολή κάναμε πέρσι το 'Chicago' κ το 'Fog' του Sandburg - πολύ ωραία ποιήματα ;)

Η περιγραφή του Chicago δε μου θύμισε και πολύ την Αθήνα, αν και κατά βάθος θα'θελα. Το Fog είναι σα μια γλυκιά μπουκιά!

 
At 27/6/07 13:00 , Blogger sunshine said...

Ωραία εικόνα... αχ με ταξίδεψες και με ηρέμησες και το είχα ανάγκη..

 
At 27/6/07 16:46 , Blogger CAESAR said...

The fog comes
on little cat feet.

It sits looking
over harbor and city
on silent haunches
and then moves on.

Έχεις πολύ ωραίο γούστο nakupenda !


sunshine,
Όχι εγώ, ο Joseph Conrad !
Η περιγραφή του είναι τόσο παραστατική που σε παρασέρνει μαζί του, μέσα σ' αυτά που διηγείται.
Κάτι παραπάνω από κινηματογραφική διήγηση, αφήγηση, & πλούσια περιγραφή συναισθημάτων, με ψυχογράφημα όλων των ηρώων του.
Πραγματικά σε ταξιδεύει μέσα από τα γραπτά του !

 
At 27/6/07 17:59 , Blogger nakupenda said...

:)

 
At 27/6/07 22:19 , Blogger gitsaki said...

Θα διαβάσω λοιπόν τη "Γραμμη της σκιάς".

 
At 27/6/07 23:41 , Blogger CAESAR said...

gitsaki,

ναί, γιατί η Γραμμή της Σκιάς είναι η λυκόφωτη εκείνη περιοχή, μεταξύ νεότητας και ωριμότητας...

ναί, γιατί νιώθεις στο πρόσωπό σου την ανάσα άγνωστων δυνάμεων που διαπλάθουν τη μοίρα μας...

ναί, γιατί ένα καράβι, όπως κι ένας άνθρωπος, χρειαζόταν μια ευκαιρία για να δείξει τί είναι ικανό να κάνει...

ναί, γιατί υπάρχει κάτι αντιπαθητικό στην έννοια της ανταμοιβής...

ναί, γιατί η φαντασία του έτρεχε μέχρι τώρα σε συμβατικά κανάλια κι οι ελπίδες του ήσαν πάντα μουντές καί αγέλαστες...

ναί, γιατί όπως γράφει και ο Μπωντλαίρ:

[Η μουσική με παίρνει συχνά σαν μια θάλασσα!
Κάτω από τη σκέπη της καταχνιάς ή σ' έναν απέραντο αιθέρα
Κάνω πανιά
Για το χλωμό μου αστέρι'
Με το στήθος μπροστά και πνευμόνια φουσκωμένα
Σαν πανιά
Σκαρφαλώνω μιά μιά τις ράχες των απανωτών κυμάτων
Που η νύχτα μου κρύβει'
Νιώθω να πάλλουν μέσα μου τα πάθη
Ενός καραβιού που υποφέρει'
Ο ούριος άνεμος, η θύελλα και οι σπασμοί της
Στην απύθμενη πάνω άβυσσο
Με λικνίζουν.
'Αλλοτες πάλι, θάλασσα γυαλί, μέγας της απελπισίας μου καθρέπτης]

"...D' autres fois, calm plat, grand miroir
De mon desespoir "

ναί, γιατί ο J. Conrad δεν γράφει απλώς, "ζωγραφίζει" !

 
At 6/7/07 00:25 , Blogger gitsaki said...

@caesar:

Ναι,για όλα αυτά...
Ευχαριστώ.

 

Post a Comment

Subscribe to Post Comments [Atom]

<< Home

Guests
counter on blogger